شیر فلکه کشویی چیست؟
این محصول پر طرفدار به نام های شیر فلکه کشویی فولادی، شیر دروازه ای فولادی و یا به لاتین Steel Gate Valve شناخته می شود. این محصول یکی از پرکاربرد ترین انواع شیر های صنعتی در خطوط لوله است. این شیر زمانی کاربرد دارد که بخواهید جریان سیال را کامل قطع یا وصل کنید آن هم در فشارهای پایین تا متوسط، وقتی شیر دروازه ای را باز کنید سیال بدون هیچ مانعی و تقریبا با کمترین میزان افت فشار جریان پیدا می کند.
پولادگران به عنوان یکی از با سابقه ترین تامین کنندگان تجهیزات نفت و گاز و ساختمانی و با شناخت کامل نیاز مشتری، در این مقاله از صفر تا صد هر آن چیزی که درباره شیر کشویی فولادی کلاس 150 باید بدانید را در اختیارتان قرار می دهد.
مفهوم کلاس 150 چیست؟
درجه بندی شیر آلات در استانداردهای بین المللی (ANSI/ASME)، با کلاس فشار یا نام لاتین Class اندازه گیری می شوند و نشان دهنده حداکثر میزان فشاری است که شیر در دمای مشخص می تواند تحمل کند. با بالا رفتن دما، فشار مجاز هم کاهش پیدا می کند. پایین ترین کلاس فشار در شیرآلات 150 است و نشان دهنده این است که شیر برای فشار تا حدود 150 پوند بر اینچ² بین 10 تا 19 بار، برای سیستم هایی با فشار کم تا متوسط مانند خطوط آب، بخار کمفشار، نفت و گاز مناسب است.
شیر فلکه کشویی فولادی چند کلاس دارد؟
براساس استاندارهای بین المللی شیر فلکه کشویی فولادی ۶ کلاس فشار اصلی تولید میشود. کلاس های فشاری 150، 300، 600، 900، 1500 و 2500. هر چه عددی که کلاس فشاری نشان می دهد بیشتر باشد، شیر می تواند فشار و دمای بیشتری را تحمل کند، و بدیهی است که هم وزن و ضخامت شیر و هم قیمت آن نیز بالاتر می رود.
|
کلاس فشار |
رده فشار | فشار کاری تقریبی در 38°C |
کاربرد رایج |
|
Class 150 |
فشار پایین | حدود 10–19 بار |
خطوط آب، بخار کمفشار، نفت و گاز |
|
Class 300 |
فشار متوسط | حدود 50 بار |
بخار و گاز با فشار متوسط |
|
Class 600 |
فشار متوسط رو به بالا | حدود 100 بار |
فرآیندهای صنعتی با فشار بالا |
|
Class 900 |
فشار بالا | حدود 150 بار |
صنایع سنگین و پالایشگاهی |
|
Class 1500 |
فشار بسیار بالا | حدود 250 بار |
سرویسهای فشار و دمای بسیار بالا |
|
Class 2500 |
فشار فوقالعاده بالا | حدود 420 بار |
کاربردهای خاص و خطوط فوقبحرانی |
رایج ترین کلاس شیر فلکه کشویی در ایران کدام است؟
از بین کلاس های فشاری مختلف با توجه به نیاز بازار کلاس های 150 و 300 در ایران از همه رایج تر است. با توجه به اکثر پروژه های ایران مانند تاسیسات، آب و فاضلاب، موتورخانهها و صنایع عمومی که فشار کاری پایینی دارند رایج ترین کلاس فشاری، کلاس 150 و اگر پروژه به صورت صنعتی باشد کلاس 300 بیشترین کاربرد را دارد. البته با توجه به ماهیت صنایع غالب کشور کلاس 600 به بالا نیز در صنایع نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاهها و خطوط فشار بالا مورد استفاده قرار می گیرد.
اجزای شیر فلکه کشویی کلاس 150
اجزای شیر فلکه کشویی کلاس 150 یا شیر دروازه ای به شرح زیر است.
دسته(Hand Wheel)
دسته شیر دروازه ای یا کشویی قطعه ای چرخشی است همانند فرمان ماشین که در بالای شیر قرار دارد که چرخاندن آن ساقه را به حرکت وا داشته و درنتیجه منجر به باز یا بسته شدن شیر می شود.
ساقه(Stem)
حرکت دسته دورانی است، ساقه میله ای است رزوه دار که از یه طرف به دسته و از طرف دیگر به گیت وصل است. کاری که ساقه می کند تبدیل حرکت دورانی به خطی است که منجر به حرکت عمودی گیت می شود.
گیت یا گوه (Gate / Wedge )
این قطعه از جنس فلز و به شکل گوهای ساخته شده است که مسیر عبور سیال را باز یا بسته می کند. زمانی که شیر بسته است گیت روی نشیمنگاه قرار دارد.
نشیمنگاه (Seat)
این قطعه سطحی سخت و مقاوم در برابر سایش در قسمت پایین شیر (مطابق عکس) می باشد. نشیمنگاه جایگاه گیت و برای آب بندی و جلوگیری از نشتی است.
کلاهک (Bonnet)
نقش کلاهک در شیر برای جلوگیری از نشتی است. این قطعه در قسمت بالایی بدنه شیر فولادی قرار دارد و ساقه را در خود قرار داده است. ساقه نیز توسط پیچ و مهره به بدنه متصل شده است.
آببند ساقه (Packing)
حلقه یا مجموعهای از مواد آببند که اطراف ساقه قرار میگیرد تا از نشت سیال به بیرون از شیر جلو گیری کند.
نگهدارنده پکینگ (Gland / Gland Flange)
قطعهای که پکینگ را محکم نگه میدارد و فشار مناسب برای آببندی ساقه را ایجاد میکند.
بدنه فولادی (Steel Body)
ساختار و چارچوب اصلی شیر که کلیه اجزا را در خود جای داده است و وظیفه تحمل فشار و دمای سیال را دارد. جنس بدنه معمولاً از فولاد کربنی یا آلیاژی ساخته میشود.
مسیر عبور سیال (Flow Path)
این قسمت برای عبور سیال طراحی شده است و در حالتی که شیر باز است مسیر کاملا باز و افت فشار بسیار کمی دارد.
کاربردهای شیر فلکه کشویی فولادی کلاس 150
کاربرد شیر فلکه کشویی یا دروازه ای فولادی کلاس 150 بسیار گوناگون و گسترده است اما کاربرد آنها تنها در جایی است که نیاز به قطع و وصل کامل جریان دارد.
- خطوط انتقال آب، نفت، گاز
- تاسیسات حرارت مرکزی
- واحدهای پتروشیمی
- صنایع شیمیایی
- نیروگاهها
- صنایع غذایی و دارویی (با مواد خاص)
- صنایع آب و فاضلاب
- تأسیسات کارخانههای بزرگ
مزایا
محدودیت ها
عملکرد شیر فلکه کشویی فولادی کلاس 150
این شیر فلکه تنها برای قطع یا وصل کامل (On/Off) جریال سیال طراحی شده است و اصلا برای تنظیم جریان مناسب نیست. برای تنظیم جریان باید از سایر شیرها مانند شیر سوزنی استفاده کنید. اما مزیتی که دارد این است که در حالت کاملا باز افت فشار جریال بسیار کم و ناچیز است.
استانداردهای بین المللی شیر فلکه کشویی فولادی کلاس 150
وجود این استانداردها تضمین می کند که شیر فلکه دروازه ای در شرایط مختلف فشار، دما و سیالات گوناگون عملکرد قابل اعتماد و مطمئنی داشته باشد و مصرف کننده نگرانی نداشته باشد.
- API 600 — استاندارد طراحی و ساخت شیرهای فولادی سنگین
- ASME B16.34 — استاندارد طراحی ابعاد و تستها
- ASME B16.5 — استاندارد ابعاد فلنجها
- API 598 — استاندارد تست نشت و عملکرد
نتیجه گیری
در مجموع، شیر فلکه کشویی یا دروازه ای فولادی کلاس 150 گزینه ای مطمئن و مقرون به صرفه برای بسیاری از پروژه های نسبتا سبک مانند خطوط انتقال آب، نفت، گاز،تاسیسات حرارت مرکزی، واحدهای پتروشیمی و صنایع شیمیایی تنها برای قطع و وصل جریان با حداقل میزان افت فشار و بالاترین کارایی می باشد. ساختار ساده، بدنه فولادی مقاوم و تطابق با استانداردهای بینالمللی مانند API 600 و ASME، این شیر را تبدیل به انتخابی قابل اعتماد برای مصرف کنندگان کرده است.
شرکت پولادگران با بیش از 18 سال سابقه درخشان و تجربه در زمینه تامین تجهیزات پروژه های نفت، گاز، پتروشیمی، پالایشگاهی و ساختمانی آماده ارائه هر گونه خدمات جامع از مشاوره تخصصی تا تأمین و خرید تجهیزات مورد نیاز پروژهها میباشد.
برای مطالعه سایر مقالات بازرگانی پولادگران کلیک کنید.
